O Autorze
Kontakt
Linki
Opis skrótów

Kluk Krzysztof

Dykcjonarz roślinny... [T. I]

start » drzewo katalogowe druki polskie » botanika » system./podręczniki
klukI
kluktablica
TYTUŁ:
Dykcjonarz roślinny... [T. I]
PODTYTUŁ:
... w którym podług ukłądu Linneusza są opisane rośliny nietylko kraiowe dzikie, pożyteczne, albo szkodliwe: na roli, w ogrodach, oranżeryach, utrzymywane: ale oraz i cudzoziemskie, któreby w kraju pożyteczne być mogły... Tom I. A. - E.
AUTOR:
Kluk Krzysztof
TŁUMACZ/REDAKTOR:
WYDANIE:
drugie
MIEJSCE WYDANIA:
Warszawa
DRUKARZ/WYDAWCA:
w Drukarni Xięży Piarów
DATA WYDANIA:
1805
ILOŚĆ TOMÓW:
T.I z III
ILOŚĆ STRON:
XVII, 214
ILUSTRACJE/TYPOGRAFIA:
1 rozkład. tabl. ryc. (miedzioryty)
FORMAT:
19 cm.
OPRAWA:
psk. z epoki
STAN ZACHOWANIA:
liczne otarcia na licu okład., wpisy własność. na s. tyt., ślady po owadach bez szkody dla tekstu
UWAGI:
 

O AUTORZE / KOMENTARZ:

W 1786 r. Krzysztof Kluk (1739-1796) przygotował do druku 3-tomowe dzieło botaniczne pt. Dykcjonarz roślinny... (wcześniej wydał Roślin potrzebnych, pożytecznych, wygodnych, osobliwie krajowych , albo które w kraju pożyteczne być mogą, utrzymanie rozmnożenie i zażycie  (Tom I z podtytułem O drzewach, ziołach ogrodowych i ogrodach, obejmujący 12 nlb., 342 in 8, 8 tabl. ryc. w 1777; Tom II z podtytułem O drzewach i ziołach dzikich, lasach, etc., obejmujący 10 nlb., 307 i 1 nlb. in 8, 5 tabl. ryc. w 1778; Tom III z podtytułem O rolnictwie, zbożach, łąkach, chmielnikach, winnicach i roślinach gospodarskich, obejmujący 12 nlb., 378 i 1 nlb. in 8, 4 tabl. ryc. w 1779).

We wstępie Dykcjonarza autor wyznaje: "Żywa chęć przysłużenia się krajowi pobudza mię do uczynienia ofiary z miareczki sposobności mojej i pisania Dykcjonarza roślinnego...." (Dykc. I, Wstęp, s.II). Toteż "... od lat kilku pobudzony chęcią pisania o roślinach, ile mogłem, przyłożyłem starania poznać jak najwięcej roślin krajowych, podług znaków układu Linneuszowego." (Dykc. I, Wstęp, s.II,III). Dykcjonarz miał obejmować tylko rośliny krajowe. Opracowanie więc tego dzieła wymagało znajomości świata roslinnego całego kraju. Szczupłość granic poznanego terenu spowodowała jednak, że autor pominał wiele pospolitych roślin, rosnących w nieznanych mu rejonach Polski, a jednocześnie wprowadził pewne rosliny niewystepujace u nas, a "... któreby w kraju pożytecznie być mogły...", jak również takie "...które jakową nadzwyczajność w sobie mają..." oraz rośliny dostarczające lekarstw, przypraw, itd.

Tom I poprzedza Wstęp składający się z dwóch części: Część I O porządku dzieła i zażyciu roślin w nim opisanych; Część II O układzie i wyrazach botanicznych (o systemach klasyfikacji roślin, a szczególnie o systemie Linneusza). Głóną część Dykcjonarza stanowi opis 1536 gatunków roślin, podany w porządku alfabetycznym w łacińskich nazwach rodzajowych.

W dziele uwzględnonie są rośliny kwiatowe i zarodnikowe. Wg. Rostafińskiego prawie wszystkie rośliny są dobrze określone. Opisy są sformułowane przeważnie jasno i zwiężle. Szerzej potraktował Kluk rośliny użytkowe i drzewa.

Przy układaniu Dykcjonarza Kluk miał duże trudności z nazewnictwem. Wiele nazw przejał z Zielnika Syreniusza; dla wielu musiał jednak spolszczać nazwy łacińskie lub niemieckie, bądź sam nazwy wymyślać.

Więcej na temat Kluka i jego prac: Gabriel Brzęk, Krzysztof Kluk, Wydawnictwo Lubelskie, Lublin 1977.

© 2017 HistoriaNaturalis.pl   »   Strona Główna - O Autorze - Kontakt - Linki
b.a.bez autora
b.m.bez miejsca wydania
b.r.bez roku wydania
b.w.bez wydawcy
bibl.bibliografia
bibliot.biblioteka/-teczny
brosz.broszura
ded.dedykacja
egz.egzemplarz
ilustr.ilustracja
introlig.introligator/-atorski
k.karta
k.przedtyt.karta przedtytułowa
k.tyt.karta tytułowa
kolor.kolorowany
marm.marmoryzowany
nlb.nieliczbowany
opr.oprawa
pap.papier
perg.pergamin
pł.płótno
p.-p.passe-partout
ppł.półpłótno
psk.półskórek
red.redaktor/-akcja
rozkł.rozkładany/-adane
ryc.rycina/-y
rys.rysunek/-ował
ryt.rytował
s.strona/-y
sygn.sygnował/sygnatura
t.tom
tab.tabela
tabl.tablica
tłocz.tłoczony
tłum.tłumacz/-aczył
wol.wolumin/-y
wyd.wydał/-anie/-awniczy
włas.własnościowy
złoc.złocony/-enie
[ ]informacja spoza podstawowego źródła danych